Inflacja na razie nie rośnie mimo drogiej energii. Co dalej z cenami?

Inflacja bazowa w Polsce nadal pod presją, ale efekt drugiej rundy jest na razie słaby

Inflacyjne efekty II rundy w Polsce są na razie niewielkie albo prawie niewidoczne, choć im dłużej potrwa szok energetyczny, tym większe staje się ryzyko ich pojawienia się w gospodarce. Tak oceniał na konferencji Jacek Kotłowski, dyrektor Departamentu Badań i Analiz NBP.

Jak przypomniał, w październiku inflacja wróciła do poziomu odchylenia od celu inflacyjnego i wyniosła 3,5 proc. Według wstępnych danych spadła też inflacja bazowa, czyli wskaźnik pokazujący, jak zmieniają się ceny po wyłączeniu najbardziej zmiennych składników, takich jak energia i żywność.

To właśnie ten odczyt sugeruje, że przenikanie wzrostu cen do szerokiej grupy towarów i usług jest na razie ograniczone. Kotłowski podkreślił, że obecnie nie widać jeszcze wyraźnych efektów pośrednich, czyli przejścia droższej energii do inflacji bazowej.

Z jednej strony ekonomista zwrócił uwagę na wzrost cen towarów rynkowych. Jego zdaniem może to być w dużej mierze efekt wcześniejszego wzrostu cen producenta. Z drugiej strony słabnie komponent usług rynkowych, który obejmuje między innymi gastronomię, hotelarstwo i usługi internetowe.

W ocenie przedstawiciela NBP usługi te znalazły się już w okolicach 5 proc., a ich dynamika systematycznie maleje. To ważne, bo właśnie w tych segmentach popyt konsumencki zwykle najszybciej przekłada się na ceny. Na razie popyt nie jest jednak na tyle silny, by sprzyjać dalszemu przenoszeniu wzrostu kosztów na kolejne kategorie.

Kotłowski zaznaczył też, że im dłużej trwa szok energetyczny, tym większe jest ryzyko przejścia wyższych cen energii na inne składniki koszyka inflacyjnego, także na żywność. Wymienił tu ceny transportu i nawozów, które mogą dodatkowo podnosić koszty w gospodarce. Dodał jednak, że dwa miesiące temu perspektywa II rundy wyglądała bardziej pesymistycznie, a później odwrócił się wzrost cen bazowych.

Ekonomista wskazał również na siły dezinflacyjne, czyli czynniki hamujące wzrost cen. Pierwszym z nich jest presja konkurencyjna ze strony Chin, która działa już nie tylko przez tańsze towary, ale coraz częściej także przez konkurencję w usługach. Drugim jest niższa dynamika płac realnych. W scenariuszu NBP inflacja bazowa ma wzrosnąć, ale przy niższym punkcie startowym ten wzrost może okazać się mniejszy niż wcześniej zakładano.

Źródła

1. Główny Urząd Statystyczny (wskaźniki inflacji)